و سركه و كذا گل نيلوفر به گلاب سرشته و كذا عصارهء تازهء او و كذا تخم اسفاناخ به گلاب و كذا رصاص محكوك بعض او بر بعض با يكى از عصارات بارده و كذا به آب كرنب به سويق و كذا تخم او و كذا خطمى مطبوخ به روغن گاو كه منضج است و كذا خبازى مطبوخ مدقوق به روغن گل آميخته و كذا گل حنا سوده به گلاب سرشته يا به سركه آميخته و كذا آب خرفه به آرد جو سرشته و كذا دم‌الاخوين و كذا يبروج به سويق و كذا بيخ او به گلاب و سركه و كذا برگ سرد آرد جو و كذا گل سرخ تازه سوده يا خشك به آب پخته و كذا صندل سفيد و طحلب و آب كاسنى و كذا صندل سرخ و آب سرخ و آب خرفه و كذا آب كاسنى به آرد جو و روغن گل آميخته و كذا گلاب و سركه و حنا و كذا مرداسنگ به آب كاسنى و كذا عدس مقشر و سويق و كذا حب الآس سفيد كه قويتر از سياه است و كذا قرظ در ابتدا و كذا گل مختوم و سركه و روغن گل و كذا شاه‌صينى به سركه و گلاب و كذا آب بهى و سركه و جو و كذا مازوى سبز به روغن گل يا به سركه و كذا سفيدى بيضه و اكليل الملك و كذا ريوند به سركه و كذا غبار آسيا به گلاب و روغن گل و كذا سماق به گلاب در ابتدا و كذا پوست انار ترش و كذا حضض و عدس مقشر به گلاب و سركه سرشته و كذا بيخ نيلوفر و كذا برگ برنج و كذا روغن گل و سفيدى بيضه و زعفران كه مسكن غليان است و كذا شكر و ترمس سوده و آرد جو به آب سرشته و كذا گلنار سوده به آب حى العالم سرشته و كذا شكوفهء انگور و كذا حجر اليهود ذكر براى مرد و انثى براى زن و شرب و ضماد كافورى و كذا عنب الثعلب و كذا آب كاكنج و كذا خولان و شرب عرق عناب به شكر و كذا ترنجبين و كذا مقل مطبوخ به سركه و كذا نيل هندى ربع درم و اكل و ضماد بقلهء قطف به روغن بادام كذا كاهوى بستانى و كذا خبازى مطبوخ و كذا بقلهء يمانى و كذا عدس مقشر و كذا بقلهء عنب الثعلب و تعليق كهربا بر صاحب ورم حار و تبخير سركه بر سنگ آسياى گرم انداخته و خلط سركه در اغذيه و طلاى آن هر دو نافع ورم حار است . ذكر ادويهء مركبه نافع اورام گرم : تنزوى خطائى كه در اقسام اورام مجرب النفع است حنا صبر سقوطرى حضض مكى صندل سرخ زعفران كافور گل سرخ هر يك سه مثقال پوست هليلهء زرد اقاقيا گل ارمنى عدس عصارهء ماميثا هر يك پنج مثقال افيون پنجاه مثقال زردچوب و دو مثقال كوفته بيخته چند مرتبه به آب ماميثا تر كرده و خشك نموده اقراص سازد . حب رادع مانع اورام و بثور گيرو رسوت هليلهء سياه اقاقيا پوست انار فوفل صندل سرخ مرداسنگ كات سفيد برابر گرفته حبها سازند و به آب برگ عنب الثعلب يا سركه طلا نمايند . حب محلل كه در تحليل اورام و غدد لوزتين كار تنزوى خطائى مىكند جدوار صندل سرخ كريلهء خشك كالى زيرى گل ارمنى رسوت خستهء انبه عنب الثعلب تخم خطمى بابونه اكليل الملك فوفل هر واحد دو درم زرنباد زردچوب هر يك يك درم آرد عدس آرد جو هر يك سه درم حب سازند و به آب برگ مكوه سبز يا سركه ضماد كنند و در نسخه ديگر ريوند چينى كات سفيد گيرو عوض كريله و خسته انبه و گل ارمنى و بابونه و اكليل و فوفل و زرنباد و زردچوب و آرد داخل است . دوا براى ورم دموى كله در هواى سرد بعد فصد سر رو و ارسال علق عناب چهاردانه بهدانه سه ماشه سپستان نه دانه تخم خطمى شش ماشه در عرق شاهتره جوش داده نبات يك و نيم توله داخل كرده بنوشند و عنب الثعلب پنج ماشه مغز فلوس يك توله تخم خطمى چهار ماشه در آب مكوه سبز ضماد نمايند بعد دو روز آرد جو گل خطمى اكليل الملك عوض مغز فلوس كند اگر قدرى گره باقى ماند عنب الثعلب پنج ماشه گل بنفشه شش ماشه گل سرخ اصل السوس هر يك پنج ماشه خبازى شش ماشه در نسخه سابق افزوده شب در آب گرم تر نموده صبح ماليده صال كرده شربت نيلوفر دو توله داخل كرده بنوشند و مغز فلوس يك توله عنب الثعلب اكليل الملك گل خطمى هر يك پنج ماشه بابونه نه ماشه در آب مكوه سبز سائيده ضماد كنند . ايضاً براى كله متورم در هواى سرد بعد فصد قيفال در تبريد از كوره تخم خطمى افزوده جوش داده بنوشند و ضماد مغز فلوس عنب الثعلب گل خطمى كنند بعده زلو چسپانند اگر قدرى ورم باقى ماند جهت تحليل در جوشانده سپستان خبازى افزايند در ضماد محللات چون بابونه اكليل الملك اضافه نمايند . ضماد رادع و محلل جدوار رسوت به آب گشنيز تازه ضماد كنند و گاهى صندل سرخ و گيرو افزوده به آب عنب الثعلب تازه به عمل مىآيد بعده ريوند چينى افزايند و از آب برگ نيب مطبوخ بشويند . ايضاً كه تسكين وجع و تحليل ماده نمايد تخم خشخاش كوفته در شير گاو بپزند و باز بسايند تا مثل مرهم شود پس گل سرخ و قدرى زعفران سوده و موم صاف در روغن گل گداخته آميزند و ضماد كنند و گاهى براى فرط تحليل بابونه و خطمى و حلبه و غيره افزوده مىشود در سنهء يك هزار و دو صد و پنجاه و يك هجرى نواب نظير الدوله جهانگير محمد خان بهادر را ورم گلو به شدت عارض شد و از فصد و تنقيهء مجوزهء اطبا انكار بود مؤلف همين ضماد به عمل آورد و در استعمال دو سه روز بعون شانى حقيقى همه ورم تحليل گرديد و بعطاى خلعت فاخره و